AI overhoort pubers
De scholen zijn inmiddels alweer een tijdje bezig en de eerste proefwerken zijn bij onze tienermeiden alweer geweest. Nu is ‘leren leren’ toch wel een dingetje gebleken bij pubers. Hoe krijg ik dit in hemelsnaam allemaal in mijn hoofd?! Ik hoor het niet alleen van mijn eigen meiden, maar ook van veel vrienden dat hun kind het ouderwetse fenomeen ‘stampen’ ergens heeft gemist in het woordenboek. Daarbij resulteert de opmerking “je kan ook een beetje zelfstandig moeite doen” meestal in rollende ogen en een diepe zucht. 😉
Mijn broer, leerkracht in het basisonderwijs, heeft vorig jaar een training gevolgd over ‘AI in het onderwijs’. Eén van de meest praktische tips was dat je AI oefentoetsen kunt laten maken. Hoe fijn is dat, dacht ik toen!
Inmiddels is mijn grote vriend Chad (ChatGPT) een volleerd oefentoetsgenerator.
Aangezien dit bij ons thuis echt ideaal werkt én ik inmiddels weet hoeveel tijd je als ouder kwijt kunt zijn aan het helpen met leren, hierbij onze aanpak.
Mijn beide dochters leren veel van hun theorie met Blooket. Vooral voor woordjes, begrippen en andere theoretische stof werkt dat hier heel prettig. Blooket heeft een CSV-template waarin je de vragen en antwoorden kunt zetten. Die download ik eerst en vervolgens upload ik het bestand in AI. Daarna upload ik foto’s van de leerstof die geleerd moet worden. Je kunt de stof natuurlijk ook inscannen of als bestand toevoegen.
Vervolgens geef ik Chad bijvoorbeeld de volgende opdracht:
- Genereer een oefentoets voor #leerjaar, #niveau en het #vak.
- Ik upload hierna de foto’s van de leerstof. Gebruik uitsluitend de informatie uit deze leerstof en verzin geen nieuwe of gerelateerde onderwerpen.
- Maak #aantal meerkeuzevragen. Zorg dat per vraag één antwoord correct is op basis van de leerstof en voeg drie mogelijke, maar foutieve antwoorden toe.
- Zet de toets in de opmaak van het bijgevoegde CSV-bestand.
En dan gaat Chad aan de slag. Hij maakt een bestand waarin de vraag staat, vier mogelijke antwoorden en in de laatste kolom het correcte antwoord. Dat kopieer ik vervolgens in de CSV-template van Blooket. Ik geef nog even aan hoeveel tijd de meiden per vraag krijgen, upload het bestand in Blooket en klaar is Kees. Oefentoets live.
Aangezien mijn man en ik de Blooket-spelletjes zelf ook nog wel leuk vinden, zitten we vervolgens regelmatig met z’n allen de stof te leren. 😅
Voor theoretische stof en woordjes is dit echt ideaal. Voor een vak als wiskunde wordt het natuurlijk iets lastiger; daarvoor laat ik liever een schriftelijke oefentoets maken. Het stappenplan is eigenlijk niet heel anders. Ik begin weer met het uploaden van de foto’s van de leerstof in de AI en geef daarna een prompt zoals deze:
- Genereer een oefentoets voor #leerjaar, #niveau en het #vak.
- Ik upload hierna de foto’s van de leerstof. Gebruik uitsluitend de informatie en onderwerpen uit deze leerstof. Verzin geen nieuwe of gerelateerde onderwerpen.
- Maak #aantal vragen over de leerstof.
- Varieer tussen theoretische vragen en praktijkopdrachten die aansluiten bij de voorbeelden en oefeningen uit de leerstof.
- Maak aan het eind van de toets een antwoordenblad, zodat we de oefentoets kunnen nakijken.
Inmiddels zijn we heel wat oefentoetsen verder. Soms maak ik ook foto’s van de oefeningen die ze moeten kunnen maken. Zo krijgt AI een voorbeeld van de manier waarop de vragen worden gesteld en hoe een bepaalde opdracht eruitziet. Dat helpt vooral bij vakken waarbij de manier van vragen stellen net zo belangrijk is als de theorie zelf.
Het blijft wel belangrijk om de oefentoets zelf nog even door te scannen voordat je hem aan je puber geeft. Ik heb niet per se de ervaring dat het inhoudelijk niet klopt, maar soms houdt AI er wel een bijzondere vraagstelling op na. Vooral met afbeeldingen van wiskundesommen wil hij nog weleens creatieve figuren inzetten die niet helemaal overeenkomen met het origineel.
Nu denken mijn pubermeiden niet altijd verder na dan moet. Bij een gekke vraag halen ze hun schouders op en denken: zal wel. Om vervolgens na de echte toets te zeggen:
* ‘Moest ik dit leren?!’
> Ja lief, stond ook in je oefentoets.’
* ‘Oh ja… maar die vraag was heel vaag.’ 🙄
Dus ja, ook hier geldt: AI maakt de oefentoets, maar ik blijf degene die hem even controleert.
Ik gebruik hiervoor zelf een betaalde versie van ChatGPT. Niet omdat het per se moet, maar vooral omdat ik regelmatig meerdere pagina’s leerstof tegelijk wil uploaden en behoorlijk wat oefenvragen laat genereren. Bij gratis versies van AI-diensten krijg je al snel te maken met gebruiks- en uploadlimieten. Die verschillen per platform en veranderen bovendien regelmatig. Wil je er veel gebruik van maken zonder te betalen, dan kun je natuurlijk ook meerdere AI-tools naast elkaar inzetten. Claude is bijvoorbeeld ook uitstekend geschikt voor dit soort opdrachten. Of je kijkt simpelweg wat jouw school of kind al standaard beschikbaar heeft. Tegenwoordig hebben onze meiden via school toegang tot Microsoft 365, en ook daar kun je prima mee experimenteren. Met Copilot kun je de leerstof net zo gemakkelijk laten omzetten in oefenvragen.
En eigenlijk vind ik dat misschien wel het leukste aan deze toepassing van AI. Ik gebruik de technologie hier niet om mijn kinderen hun huiswerk te laten skippen, en ook niet om het leerproces van ze over te nemen. Ik gebruik het puur om van de stof die ze zelf moeten leren, extra en aantrekkelijk oefenmateriaal te maken. AI als een soort persoonlijke oefencoach dus. En als dat betekent dat ik aan het einde van de dag iets minder vaak hoef te vragen “Heb je nou al geleerd?”, dan vind ik dat eerlijk gezegd ook een enorme winst.
